Мүмкіндіктер марафоны: тартысты жарыс Түркістандағы бизнес пен туризмнің дамуына қалай ықпал етеді
25 қазанда өткен мерейтойлық Turkistan Marathon әлемнің 28 елінен келген 3 мың қатысушының басын қосты. Ауқымды жүгіру жарысы спортшылар ғана емес, жергілікті кәсіпкерлер үшін де үлкен мерекеге айналды. Жүгірушілер жарысқа дайындалып жатқанда дәмханалар мен мейрамханалар азық-түлік қорын көбейтті, қолөнершілер кәдесый түрлерін арттырды, ал дүкендер қосымша тауарлар жеткізді. Бұқаралық жүгіру мәдениетінің дамуына қолдау көрсетіп келе жатқан қазақстандық инновациялық Kaspi.kz компаниясы марафонның титулдық демеушісі болды.

Түркістан. Таңғы салқын уақыт. Karavan Saray туристік кешенінің маңына спорттық киім киген мыңдаған адам жиналды.
Бірі дене қыздыру жаттығуларын жасап жатса, енді бірі суретке түсіп, тағы біреулері спорттық жабдықтарын тексеріп жүр.
Белгіленген уақытта спортшылар старт сызығына жиналды. Белгі берілген сәтте бәрі алға қарай ұмтылды.
Алда оларды классикалық марафон – 42,2 шақырым, жартылай марафон – 21,1 шақырым, 10 шақырымдық жүгіру, скандинавиялық жүріс және балаларға арналған 3 шақырымдық жарыс күтіп тұр. Бірі бірден алға озса, енді бірі асықпай, арасында тынығып жүгіреді.
Жарыс жолының жер бедері, негізінен, тегіс болғандықтан, бұл бағыт жаңадан жүгіруді бастағандарға да, тәжірибелі спортшыларға да қолайлы.
Қатысушылар арасында азаматтық қорғау қызметінің аға сержанты Дәулет Бақұлбек ерекше көзге түсті. Ол өзінің күделі мамандығына жұртшылықтың назарын аудару үшін салмағы 25 келі болатын өрт сөндірушінің арнайы киімімен 10 шақырым жүгірді.
Дәулет Бақұлбек жарыс жолында
“
«Жарысқа қатысудағы басты мақсатым – өрт сөндіруші мамандығының беделін арттыру. Марафондарға алғаш рет қатысып отырған жоқпын. Ал толық өрт сөндіруші жабдығымен екінші рет жүгірдім. Басында қиын болды, кейін үйреніп кеттім», – дейді Дәулет.
Стартқа жүгіруді корпоративтік мәдениетінің бір бөлігіне айналдырған Kaspi.kz қызметкерлері де шықты. Компания іріктеу жарыстарын өткізіп, үздік нәтиже көрсеткен қызметкерлеріне Қазақстандағы және шетелдегі марафондарға қатысуға көмектеседі. Олардың қатарында Чикаго, Нью-Йорк, Токио, Ыстамбұл, Лиссабон және басқа да ірі қалалардағы марафондар бар.
Солардың бірі – 10 шақырымдық қашықтықта жеке рекордын жаңартқан Мадина Болтаева. Бұл - оның алтыншы жарысы.
“
«Көңіл-күйім керемет! Бүгін өзімнің ең үздік нәтижемді көрсеттім. Kaspi.kz-те жүгіруге қызығатын қызметкерлер қауымдастығы өте белсенді. Біз бір-бірімізге қолдау көрсетеміз, бірге жүгіреміз және жақсы көңіл-күй сыйлаймыз», – дейді Мадина.
Мадина Болтаева
Бұл марафонның атмосферасы ерекше. Түркістанға келген қонақтар қаланың бай тарихымен, көне және заманауи сәулет өнерінің өзіндік ерекшеліктерімен таныса алады.
Аркалар, оюмен безендірілген ғимараттардың қасбеттері, ұлттық нақыштағы өрнектер – бәрі шығыс стилінде жасалған. Ғимараттардың арасымен су арналары өтеді, олардың үстінен шағын көпірлер салынған.
«Түркістан Венециясында» заманауи дәмханалар мен дүкендер ортағасырлық Шығыс сәулетіне ұқсатып салынған ғимараттарда орналасқан.

Parisvia Stylist дүкенінде таңдаулы парфюмерия өнімдері сатылады. Ал екінші қабатта парфюмериялық зертхана жұмыс істейді. Мұнда келушілер өздерінің ерекше хош иісін жасап, шеберлік сабағына қатыса алады.
“
«Жүгіру жарысының арқасында сатылымымыз екі есе артты. Қалаға көптеген турист пен спортшы келді. Мәселен, кеше дүкенімізге спортпен айналысатын адамдар көп келді. Олардың кейбірі Chanel Allure Homme Sport және Dior Homme Sport сияқты спорттық бағыттағы хош иістерге қызығушылық танытты», – дейді дүкен қызметкері Кәусар Омар.
Кәусар Омар
Көптеген қатысушы спорттық жарысты қаламен танысумен ұштастыру үшін Түркістанға отбасымен немесе достарымен бірге келген.
“
«Адамдар еліміздің басқа өңірлерінен келіп, түрлі туристік орындарды аралайды. Мысалы, біз бірнеше музейге бардық, ал кеше ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енген Қожа Ахмет Ясауи кесенесін тамашаладық. Менің ойымша, мұндай іс-шаралар қала мен туризмнің дамуына үлкен үлес қосады», – дейді алматылық Әйгерім Базаркұлова.
Әйгерім Базарқұлова
Марафон қарсаңында қонақүйден бос бөлме табу оңай болмаған.
“
«Екі апта бұрын қонақүйден бөлме брондауға тырыстым, бірақ бірден таба алмадым. Тіпті жарысқа бір-екі ай қалғанда бос орындар болмағанын естідім. Екінші жағынан, бұл қонақүй бизнесінің дамып жатқанын көрсетеді», – дейді Сұлтан Рамазан.
Сұлтан Рамазан
Сұлтан аспаз болып жұмыс істейді. Сондықтан жартылай марафонға өзінің кәсіби киімімен шыққан. Ол 21,1 шақырымды 1 сағат 55 минутта жүгіріп өтіп, жеке рекордын жаңартты.
“
«Ұйымдастыру деңгейі өте жоғары, жарыс жолы да керемет. Марафон қозғалысына қолдау көрсеткені үшін Kaspi-ге үлкен рақмет!» – деді спортшы мәреге жеткен соң.
Түркістандық кәсіпкерлер қонақтарды әрдайым қуана қарсы алады.
Tary кофеханасы да марафонға алдын ала дайындалған. Азық-түлік қорын көбейтіп, аспаздар мен даяшылар санын арттырған.
“
«Жыл сайын марафон күндері келушілер саны көбейіп, тапсырыстар артады. Біз қонақтарға қуырылған тарыдан дайындалатын кофе, қазақтың дәстүрлі тәттілері мен ұлттық тағамдарын ұсынамыз», – дейді Нұрдәулет Мәкенбаев.
Нүрдаулет Макенбаев
Бұл уақытта марафоншылар өз қашықтықтарын бағындыруды жалғастырып жатты. Жарыс жолының бойында жанкүйерлер жүгірушілерге қолдау көрсетіп, жігерлендіруде.
Спортшылардың келуіне спорттық киім дүкені де дайындалған. Стартқа екі күн қалғанда Алматыдан қосымша тауар жеткізіліп, 50 пайыздық жеңілдік жарияланған.
“
«Біз күн жылы болады деп ойлаған едік, бірақ ауа райы салқын болып шықты. Сондықтан қосымша флис матасынан тігілген киімдер, мамық күртелер, шолақ шалбарлар мен легинстер әкелдік. Сатып алушылар саны айтарлықтай көбейді», – дейді дүкен қызметкері Мақсат Созақбай.
Мақсат Созақбай
Ал алматылық Назира Елтай 10 шақырымды шапан мен тақия киіп жүгіруді ұйғарған. Ол ұлттық киімдерді жарыс қарсаңында Түркістандағы этнодүкендердің бірінен сатып алған.
“
«Әр жарысқа ерекше образ ойлап табуға тырысамын. Бұл жолы өзгеше киіммен жүгіргім келді. Дүкендерді аралап жүріп, Karavan Saray маңынан этнодүкен таптым. Бәрі бір-бірімен үйлесе кетті: этноқала, сәулет ғимараттары, менің ұлттық киімім және старт алдындағы дала әуені... Қазақтың рухы сезіледі», – дейді Назира.
Назира Елтай
Марафон күндері қолөнер шеберханалары мен шағын дүкендерде келушілер қатары көбейеді. Әркім Түркістаннан естелік ретінде ерекше бұйым алып кеткісі келеді.
Айсұлу Садықова отбасылық кәсіпті жалғастырып келеді. Әкесі ағаш өңдеумен айналысса, Айсұлу әпке-сіңлілерімен бірге киіз басып, тоқыма бұйымдарын жасайды. Марафон қарсаңында отбасылық дүкен шағын кәдесыйлар түрін көбейткен. Олардың қатарында магниттер, сөмкелер және қолдан жасалған түрлі бұйымдар да бар.
“
«Қонақтар дүкенімізге кіріп, кәдесый сатып алады. Кейбірі алғаш рет келсе, кейін достарымен немесе отбасымен қайта оралады. Түркістан туралы неғұрлым көп адам білсе, қала үшін соғұрлым жақсы. Марафон көпшіліктің Түркістанмен танысуына мүмкіндік беріп, жергілікті сауданың дамуына қолдау көрсетеді», – дейді Айсұлу.
Айсулу Садыкова
Бұл уақытта жүгірушілер бірінен соң бірі мәре сызығын кесіп өтуде.
Бірі қуаныштан шаттанып жатса, енді бірі ентігін басуға тырысады, ал басқалары құттықтау қабылдап жатыр.
Әсіресе, қатысушыларды отбасылары қарсы алған сәттер ерекше әсер қалдырады.
Жанкүйерлер арасында екі баласымен келген ана да бар. Әкелері қашықтықты бағындырып жатқанда, қыздары мәре сызығында күтіп тұрды.
Бірте-бірте мәре аймағындағы адамдар сирей бастады.
Қатысушылардың бірі медальдары мен жарқын естеліктерін алып үйлеріне қайтса, енді бірі Түркістанның көрікті жерлерін аралау үшін қалада қалды.
Марафон аяқталды. Бірақ оның тарихы жаңа таныстармен, ұмытылмас әсерлермен және жергілікті бизнестің дамуы үшін ашылған мүмкіндіктермен жалғаса береді.

ҚР Қаржы нарығын және қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау агенттігі берген № 1.2.245/61 лицензия.

©1999-2026 СИ "Zakon.kz"
Фотографтар: Николай Судаков, Иззат Ташов
Верстка: Маргарита Ким